Daha önce hiç uçmamış olmanın garip bir şeyi var: her şeyin nasıl yapıldığını bilmiyorsun, bu yüzden hata yapıp etrafa rezil olmaktan, biniş kapısını kaçırmaktan ve "kötü bir şey olursa ne yapacağım" düşüncesinden eş zamanlı endişeleniyorsun. Bu yazı ilki olacak ya da çok az olmuş kişiler için: havalimanına girişten uçaktan inişe kadar adım adım rehber.
Bir hafta öncesi
Kimliği kontrol et. İç hat için TC kimlik yeterli, dış hat için pasaport gerekli. Pasaportun son geçerlilik tarihi gidiş tarihinden sonra en az 6 ay olmalı (çoğu ülke kuralı).
Bavul sınırı: ekonomide tipik 8 kg el bagajı + 20-23 kg bavul. Havayolunuzun sitesinden tam sayıyı doğrulayın. 100ml üstü sıvılar kabin yasak — şampuan, deodorant, su şişesi güvenlikte alınır.
Bir gün öncesi
Online check-in yapın — havayolu uygulaması veya sitesinden. Koltuğunuzu seçer, biniş kartını telefona kaydedersiniz. Havaalanında sıraya girmek zorunda kalmazsınız.
Koltuk seçimi: ilk uçuş için kanatın üzerine yakın bir koltuk öneriyorum. Kuyruğa göre daha az sarsıntı hisseder, pencereden kanat görüp türbülans sırasında neden uçağın düşmediğini görsel olarak anlarsınız (kanatlar yere paralel kalıyor).
Pencere kenarı vs koridor: pencere görsel kontrol verir, koridor tuvalete çıkmak ve ayağa kalkmak için kolay. Klostrofobi eğilimi varsa koridor; doğa görüntüsü rahatlatıyorsa pencere.
Uçuş günü — havalimanına 3 saat önce
Dış hat: 3 saat önce. İç hat: 2 saat önce. Bu süre çoğu kişiye "fazla" gelir ama ilk uçuş için tampon önemli. Stres olmadan yürürsünüz.
- Check-in kontuarı: sadece bavul vereceksen (online check-in yaptıysan kart cebinde)
- Pasaport polisi: dış hat için kimlik kontrolü, 5-10 dk
- Güvenlik: X-ray. Ceket, kemer, telefon, laptop, sıvı tüpleri ayrı kapta. Su şişesi varsa boş olmalı.
- Biniş kapısı: biniş kartında yazıyor. Kalkıştan 30-45 dk önce orada ol.
Uçakta — kalkıştan inişe
Boarding (biniş). Sıraya gir, biniş kartı + kimlik göster, koltuğuna otur. El bagajını üstteki kompartımana koy, ağır şeyleri koltuk altına.
Push-back. Uçak kapısı kapanır, traktör uçağı geri iter. Bu sırada pilot motorları yavaşça çalıştırır. "Şu ne sesi" diye düşüneceğin birkaç ses gelir — hidrolik, klima, motor ısınması. Hepsi normal.
Taxi. Uçak piste doğru yavaşça hareket eder. 5-15 dk sürebilir. Diğer uçakları sırada görürsen heyecanlanma — normal.
Take-off (kalkış). Motor sesi yükselir, hız artar, sırtın koltuğa yapışır, sonra burun yukarı kalkar. 20-40 saniye sürer. İlk birkaç dakika tırmanışta hafif sarsıntı normal — rüzgar gradyanı geçişi. Kemerin sıkı olsun.
Cruise. Kemer ışığı söndü. Düz uçuşa geçildi. Kabin servisi başlar. Çoğu zaman pürüzsüz. Türbülans olursa kemer ışığı yanar; o sırada yerinde otur, kemeri tak. Tipik bir türbülans 2-15 dk sürer.
Descent (alçalma). Pilot iniş bölgesine yaklaşırken uçak yavaşça aşağıya iner. Kulağın patlaması olabilir — yutkun veya çiğnenmiş ciklet aç. Acı verecek değil, sadece basınç dengelemesi.
Landing (iniş). Uçak piste yaklaşır, ana iniş takımı önce yere değer (hafif sarsıntı), ön iniş takımı sonra. Motor ters çevrilir (yüksek ses, normal), uçak yavaşlar. Yerden kayan tekerleğin sesi 30-60 saniye sürer.
"Bu ses/sallantı normal mi"
Aşağıdaki her şey normal — pilot ya da kabin uyarmazsa endişe yok:
- Kalkış sırasında motor sesinin değişmesi (güç ayarı)
- İniş takımı açılıp kapanırken titreşim (mekanik aksam)
- Cruise'da hafif sarsıntı (rüzgar gradyanı)
- Klima üflemesinin sesi (kabin basınç sistemi)
- Kanadın hafif esnemesi (mühendislik tasarımı — kanatlar 7-8 metre esnemeye izinli)
- Aniden mide düşmesi hissi (irtifa düzenleme, uçak metrelerle ölçülen oynamalar yapıyor)
İlk uçuş sonrası
İndikten sonra çoğu kişi "demek bu kadarmış" der. İlk uçuş anksiyetesi en yüksek noktasıdır; ikinci uçuşta yarısı, üçüncüde dörtte biri olur. Sinir sistemi belirsizliği tehdit olarak değil, tanıdık olarak algılamaya başlar.
Bu yazıyı uçuşa giderken son kez okumana gerek yok. Önce oku, bir kez zihninden geç, sonra cebinde dursun. Asıl güvence yazıda değil — kalkıştan inişe kadar bin parça hazırlığın senin yerine yapılmış olmasında.